Câu hỏi 36. Nếu chỉ ký HĐLĐ mà không có bản chi tiết mô tả công việc được giao thì NSDLĐ có đủ cơ sở pháp lý để đánh giá NLĐ thường xuyên không hoàn thành công việc rồi từ đó làm cơ sở để đơn phương chấm dứt HĐLĐ với NLĐ không? Nếu không có đủ cơ sở pháp lý thì NSDLĐ có quyền tự đưa ra bản mô tả công việc được giao sau khi các bên đã giao kết HĐLĐ để làm cơ sở đánh giá không?

458

Trên thực tế, có khá nhiều trường hợp NSDLĐ và NLĐ chỉ thỏa thuận với nhau về vị trí hoặc chức danh công việc được quy định trong HĐLĐ, mà không kèm theo bất kỳ bảng mô tả chi tiết công việc nào. Nhìn ở góc độ pháp lý, quy định của BLLĐ không bắt buộc phải có bảng mô tả chi tiết công việc kèm theo HĐLĐ, nhưng nếu NSDLĐ muốn đơn phương chấm dứt HĐLĐ vì lý do NLĐ không hoàn thành công việc, quy định của pháp luật thì NSDLĐ buộc phải ban hành quy chế đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ sau khi quy chế đó lấy ý kiến tham khảo từ tổ chức đại diện NLĐ tại cơ sở[119].

Cũng cần lưu ý thêm rằng trên thực tế không phải tất cả các công việc và các vị trí công việc được ghi trong HĐLĐ đều cần có bảng mô tả công việc chi tiết đi kèm. Thông thường, đối với các công việc đơn giản thì sẽ không cần có bảng mô tả chi tiết công việc đi kèm nhưng đối với các công việc phức tạp, mang tính chất văn phòng, công việc cấp quản lý… thông thường phải có bảng mô tả chi tiết công việc kèm theo HĐLĐ để có cơ sở xác định rõ ràng công việc NLĐ cần làm là gì. Nhưng không vì thế mà NSDLĐ không thể xây dựng được các chỉ tiêu hay tiêu chí đánh giá và những yêu cầu cần đặt ra cho NLĐ nếu không có bảng mô tả chi tiết công việc kèm theo HĐLĐ. 

Do đó, việc không có bảng mô tả công việc không phải là một lý do pháp lý để cản trở NSDLĐ trong việc đánh giá mức độ hoàn thành công việc của NLĐ, nhất là khi NSDLĐ đã tuân thủ quy trình xây dựng quy chế đánh giá mức độ hoàn thành công việc và nội dung quy chế đó cũng đã được xây dựng phù hợp với từng vị trí công việc, từng bộ phận, phòng, ban trong phạm vi doanh nghiệp; và NLĐ đã hoàn toàn nhận biết được các tiêu chí và yêu cầu NSDLĐ đặt ra cho NLĐ sau khi quy chế được ban hành.

Dù vậy, rõ ràng nếu có được bảng mô tả công việc sẽ tạo cơ sở thuận lợi hơn cho NSDLĐ khi xem xét, đánh giá mức độ hoàn thành công việc của NLĐ khi đối chiếu giữa nội dung bảng mô tả công việc với các tiêu chí được quy định trong quy chế đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của NLĐ. Nếu không có bảng mô tả công việc, NSDLĐ sẽ có thể gặp sự phản đối của NLĐ khi NLĐ cho rằng các tiêu chí được NSDLĐ đặt ra cho NLĐ theo quy chế đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ không thuộc nội dung công việc, trách nhiệm và nhiệm vụ mà NLĐ phải thực hiện.

Nếu đã không có bảng chi tiết mô tả công việc kèm theo HĐLĐ mà NSDLĐ lại muốn có nó thì cần xem đó có là một hình thức của việc sửa đổi, bổ sung HĐLĐ trong thời gian thực hiện hợp đồng. Theo đó, nếu NSDLĐ có nhu cầu bổ sung bảng mô tả công việc chi tiết đính kèm với HĐLĐ như là một phần không thể tách rời của HĐLĐ, NSDLĐ phải báo cho NLĐ biết trước ít nhất 03 ngày làm việc về những nội dung cần bổ sung đó. Nếu các bên thỏa thuận được với nhau thì việc bổ sung sẽ được tiến hành thông qua việc các bên ký phụ lục HĐLĐ hoặc giao kết một HĐLĐ mới. Ngược lại, nếu các bên không thoả thuận được với nhau về việc bổ sung nội dung HĐLĐ thì các bên vẫn tiếp tục thực hiện HĐLĐ đã giao kết[120], tức là sẽ không có bảng mô tả chi tiết công việc kèm theo HĐLĐ.


[119] Điều 36.1 BLLĐ

[120] Điều 33 BLLĐ