-Advertisment-
28 C
Ho Chi Minh City
Trang ChủÂm NhạcTiết nhịp là gì và sự khác biệt giữa tiết nhịp, tiết...

Tiết nhịp là gì và sự khác biệt giữa tiết nhịp, tiết tấu và tiết điệu

- Advertisement -
- Advertisement -

Bạn bắt buộc phải biết tiết nhịp vì tiết nhịp rất quan trọng trong đệm hát và độc tấu, nó được xem như là nền móng và linh hồn của bản nhạc, đặc biệt là khi bạn chơi nhạc trong một ban nhạc, hoặc chơi trong phòng thu cùng với những người chơi các loại nhạc cụ khác, hoặc chỉ đơn giản là thu tiếng của piano trước và sẽ thu tiếng hát trên nền piano sau, bạn đều phải tuân theo tiết nhịp. Nếu không thống nhất được tiết nhịp, bản nhạc sẽ trở nên lộn xộn, các nhạc cụ khác sẽ không biết khi nào sẽ vào nhịp, vocal chệch choạc, mạnh ai nấy chơi. Đơn vị đo của tempo là BPM (Beats per minute) và Johann Mälzel đã chế tạo ra máy đập nhịp metronome vào năm 1816. Trong một phút, metronome sẽ chia đều ra và đập nhịp cho bạn. Ví dụ tempo 60 có nghĩa là mỗi giây Metronome đập 1 lần.

Khi không có trống thì chân trái của bạn sẽ đảm nhận nhiệm vụ giữ nhịp cho ca sĩ với sự hỗ trợ của phần âm hình mẫu đệm bên tay trái. Khi đã giữ được nhịp rồi thì tay phải mới có chỗ trụ vững để có thể nhẹ nhàng lướt trên phím đàn làm các chức năng tô điểm, lót câu, chèn, nối, dẫn, chạy ngón hỗ trợ và làm nổi bật cho giai điệu. Và khi đã giữ được nhịp rồi thì tay phải sẽ có thể lơi giai điệu để làm mềm bản nhạc đi, tạo sự du dương, hòa quyện cho bản nhạc. Giữ được nhịp cũng sẽ giúp cho bạn không bị cuốn theo ca sĩ khi ca sĩ hát lơi nhịp mà ngược lại là kéo ca sĩ quay trở về lại với nhịp của bản nhạc. Đặc biệt là khi chơi các loại điệu có nhịp lỡ ví dụ như Bosanova, thì nhịp rất quan trọng để tạo điểm tựa.

Khi đã giữ được nhịp thì bạn sẽ biết được các trọng âm (phách mạnh, phách mạnh vừa, phách yếu) của từng loại nhịp nằm ở đâu kết hợp với những chổ cần đặt trọng tâm của điệu nhạc mà bạn đã chọn để có thể chủ động nhấn nhá phần đệm tay trái và giai điệu tay phải lớn nhỏ sao cho phù hợp để tạo sắc thái cho bản nhạc. 

Chúng ta cũng cần có sự phân biệt rõ ràng giữa ba khái niệm sau: “tiết nhịp”, “tiết tấu”“tiết điệu” vì có nhiều người học piano đã lâu những vẫn chưa phân biệt được rõ ba khái niệm này và từ đó dẫn đến việc diễn tả trọng âm (cường độ) không đúng và như vậy sẽ làm cho việc trình bày bản nhạc không hay và đúng với yêu cầu của tác giả bản nhạc. Theo đó, “tiết tấu” là sự sắp xếp các âm thanh chuyển động ngắn hoặc dài khác nhau, thành từng nhóm nhỏ hoặc nhóm lớn một cách khéo léo theo ý đồ của tác giả bản nhạc và Mô-típ có thể được xem là một ví dụ điển hình của tiết tấu. Trong khi đó, “tiết nhịp” được hiểu là sự nối liền các phách mạnh (trọng âm) và các phách nhẹ trong một ô nhịp tùy vào số chỉ nhịp của bản nhạc. Có hai loại nhịp chính đó là nhịp chia hai và nhịp chia ba. Ví dụ: nhịp 4/4 sẽ có 1 phách mạnh, 1 phách mạnh vừa và 2 phách nhẹ còn nhịp 3/4 sẽ có 1 phách mạnh, và 2 phách nhẹ). Còn “tiết điệu” được xem như là một công thức của tiết tấu dựa trên một loại tiết nhịp nhất định nào đó. Ví dụ như tiết điệu tango, cha-cha-cha….

Như vậy, khi đệm piano theo phong cách nhạc nhẹ thì ngoài việc chú ý đến trọng âm của tiết nhịp như đã nói ở trên, chúng ta cũng cần chú ý đến trọng âm của tiết tấu nữa. Một ví dụ rõ ràng cho sự phân biệt giữa tiết nhịp và tiết tấu chính là khi chúng ta sử dụng kỹ thuật lơi nhịp hay còn gọi là đảo phách hoặc nghịch phách. Mặt dù giai điệu ở tay phải khi chơi lơi nhịp sẽ không về ngay phách mạnh của ô nhịp kế tiếp như thông thường mà sẽ về sớm hoặc trể hơn một trường canh ví dụ như chậm hoặc nhanh hơn 1 móc kép theo ý đồ của bạn thì tại thời điểm đầu tăng của ô nhịp kế tiếp, bạn ngoài việc vẫn nhấn mạnh âm bass của tay trái để có trọng âm của tiết nhịp thì ngay trước đó hoặc ngay sau đó (tùy thuộc vào việc bạn muốn lơi nhịp sớm hoặc trễ) thì tay phải vẫn phải chơi mạnh vào nốt giai điệu để có trọng tâm của tiết tấu. Một ví dụ khác đó là khi bạn chơi tiết điệu tango ở tiết nhịp 4/4 chẳng hạn mà âm hình tiết tấu của tiết điệu này đòi hỏi bạn phải nhấn mạnh vào nữa phách cuối của ô nhịp trong khi vị trí này lại nằm ở phách yếu sau cùng của tiết nhịp 4/4 mà đáng ra sẽ không được chơi mạnh (nhịp 4/4 có 4 phách bao gồm: 1 phách mạnh, 1 phách yếu, 1 phách mạnh vừa và 1 phách yếu tiếp theo).  

Bài viết này của tôi được viết trên cơ sở dựa vào những kiến thức âm nhạc mà tôi đã được học cũng như những kinh nghiệm tập chơi đàn piano trong nhiều năm qua. Nếu bạn thấy những thông tin chia sẻ của tôi ở trên là hữu ích cho việc học đàn piano của bạn, xin ửng hộ tôi bằng một cú click chuột vào website này nhé www.phuoc-partner.com. Cám ơn bạn rất nhiều và chúc bạn thành công chinh phục loại nhạc cụ khó tính này nhé. Xin chào bạn.

- Advertisement -
RELATED ARTICLES
- Advertisment -

Most Popular

Recent Comments